Các giai đoạn của suy tim theo AHA/ACC và mục tiêu phân đoạn

Suy tim có thể được phân loại theo nhiều cách: Mức độ tổn thương tim, triệu chứng lâm sàng, phân suất tống máu, vị trí tổn thương,… Dưới đây là thông tin phân loại các giai đoạn của suy tim theo Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA) và Trường môn Tim mạch Hoa kỳ (ACC).

Các giai đoạn của suy tim theo AHA/ACC

Suy tim là một hội chứng lâm sàng phức tạp, là hậu quả của những tổn thương thực thể hay rối loạn chức năng của tim dẫn đến tâm thất không đủ khả năng tiếp nhận máu hoặc tống máu.

Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA), Trường môn Tim mạch Hoa kỳ (ACC) và Hiệp hội Tim mạch New York (NYHA) đều chia quá trình xuất hiện và tiến triển suy tim thành 4 giai đoạn (A, B, C, D) dựa vào mức độ tổn thương trong cấu trúc tim, mức độ nghiêm trọng của triệu chứng và tiên lượng bệnh. (1)

Phân độ chức năng suy tim theo Hiệp hội Tim mạch New York (NYHA) được áp dụng trong giai đoạn C và D dựa vào triệu chứng cơ năng, khả năng hoạt động thể chất của người bệnh và cũng được chia thành 4 mức độ. Nắm được suy tim có mấy cấp độ giúp người bệnh hình dung mức gắng sức tương ứng với tình trạng của mình.

AHA/ACC phân loại 4 giai đoạn suy tim như sau:

Suy tim giai đoạn A

Đánh giá	Nguy cơ cao suy tim
Triệu chứng	Không có triệu chứng suy tim. Không có bệnh tim thực thể. Yếu tố nguy cơ suy tim: tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch do xơ vữa, béo phì, hội chứng chuyển hóa, sử dụng thuốc độc với tim, tiền sử gia đình có bệnh cơ tim.
Điều trị	Thực hiện lối sống lành mạnh: Duy trì hoạt động thể chất thường xuyên. Theo dõi cân nặng, huyết áp và đường huyết. Chế độ ăn uống lành mạnh, giảm muối. Không hút thuốc. Khám sức khỏe định kỳ. Điều trị bệnh nền: tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, kiểm soát hội chứng chuyển hóa Thuốc ức chế men chuyển. Thuốc chẹn thụ thể angiotensin II.
Tiên lượng	Nguy cơ cao phát triển thành suy tim

Suy tim giai đoạn B

Suy tim giai đoạn C

Tải VPBank

Suy tim giai đoạn D

Mục tiêu phân chia các giai đoạn của suy tim trong điều trị

Có nhiều cách để phân loại các giai đoạn của suy tim, tuy nhiên việc phân loại đều hướng đến mục tiêu tối ưu hiệu quả điều trị, giảm triệu chứng, nâng cao chất lượng sống và kéo dài tuổi thọ cho người bệnh.

1. Giúp bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng suy tim

Thông qua các biểu hiện lâm sàng và chỉ định cận lâm sàng, bác sĩ sẽ đánh giá mức độ tổn thương tim, khả năng co bóp, tình trạng cơ tim,… Qua đó, xác định được mức độ nhẹ/trung bình/nặng của bệnh và có hướng điều trị phù hợp.

2. Cá thể hóa phác đồ điều trị phù hợp hơn

Dựa vào phân độ suy tim và thể trạng sức khỏe của người bệnh, bác sĩ cá thể hóa phác đồ điều trị. Việc định hướng điều trị bao gồm chọn sử dụng/cân nhắc kết hợp các loại thuốc, thay đổi phác đồ điều trị hoặc chỉ định can thiệp, phẫu thuật khi cần.

3. Dự đoán tiên lượng của suy tim

Các giai đoạn của suy tim phản ánh tiên lượng bệnh. Theo đó, khi các biểu hiện tăng dần, tiên lượng bệnh càng xấu. Tuy nhiên, phân độ suy tim cũng giúp bệnh nhân và người thân hiểu hơn về mức độ nghiêm trọng của bệnh. Từ đó giúp nâng cao nhận thức, tuân thủ chặt chẽ các chỉ định và chủ động phối hợp cùng bác sĩ trong điều trị.

Xem thêm: Suy tim giai đoạn cuối và các vấn đề xoay quanh

4. Theo dõi tiến triển suy tim theo thời gian

Trong quá trình điều trị suy tim, bác sĩ luôn theo dõi khả năng đáp ứng điều trị của bệnh nhân. Trường hợp bệnh diễn tiến nặng hơn, bác sĩ cân nhắc điều chỉnh phác đồ điều trị kịp thời và phù hợp.

Bộ phát wifi 4G di động mini ROOSEE M610, chuẩn wifi 6

Phương pháp chẩn đoán và đánh giá giai đoạn suy tim

Phương pháp chẩn đoán và đánh giá các giai đoạn của suy tim bao gồm: (2)

Đánh giá lâm sàng: Bác sĩ thăm khám dựa trên các biểu hiện triệu chứng, thông tin bệnh nền, các loại thuốc đang sử dụng, thói quen sinh hoạt, kết hợp nghe tim, phổi bằng ống nghe. Ngoài ra, bác sĩ sẽ khai thác thêm thông tin về yếu tố gia đình, như tiền sử người thân mắc suy tim hoặc các bệnh lý tim mạch khác.

Chỉ định cận lâm sàng:

• Xét nghiệm máu.
• Chụp X-quang ngực.
• Điện tâm đồ (ECG).
• Siêu âm tim.
• Nghiệm pháp gắng sức.
• Chụp mạch vành.
• Chụp cộng hưởng từ tim (MRI).

Bệnh nhân suy tim nên làm gì để kiểm soát suy tim hiệu quả?

Suy tim gây ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe, không chỉ làm suy giảm chất lượng cuộc sống, mà còn tác động đến tinh thần của người bệnh. Mặc dù không thể chữa khỏi, song người bệnh ở giai đoạn nhẹ có thể kiểm soát các triệu chứng của suy tim và tiếp tục một cuộc sống trọn vẹn.

Để kiểm soát suy tim hiệu quả, bệnh nhân và gia đình cần phối hợp chặt chẽ với bác sĩ điều trị trong việc:

• Tuân thủ phác đồ điều trị, uống thuốc theo đúng chỉ định, không tự ý ngưng hay đổi thuốc.
• Theo dõi các triệu chứng, khi có dấu hiệu bệnh nghiêm trọng hơn, cần nhanh chóng đến bệnh viện để được thăm khám và kiểm tra.
• Theo dõi các chỉ số huyết áp, nhịp tim, mỡ máu, đường huyết.
• Giảm cân nếu chỉ số BMI vượt quá ngưỡng an toàn.
• Duy trì thói quen sinh hoạt lành mạnh, bao gồm:
  • Hạn chế các loại thức ăn nhiều dầu mỡ, thức ăn chế biến sẵn, các loại thịt đỏ.
  • Ăn nhiều cá béo, ngũ cốc nguyên hạt, rau xanh, trái cây tươi,..
  • Kiểm soát lượng muối trong chế độ ăn.
  • Không hút thuốc lá và sử dụng các chất kích thích, hạn chế tối đa rượu, bia.
  • Tập thể dục, vận động vừa sức ít nhất 30 phút/ngày.
  • Kiểm soát tốt cảm xúc, tránh nóng giận hay căng thẳng.
  • Ngủ đủ giấc, đảm bảo không gian ngủ thoải mái, sạch sẽ, hạn chế tiếng ồn để có giấc ngủ ngon.
• Tiêm phòng đầy đủ các loại vắc xin ngừa cúm, Covid, viêm phổi, phế cầu, zona,… để cơ thể chủ động tạo miễn dịch, phòng ngừa nhiễm trùng và giảm gánh nặng cho tim mạch.
• Tái khám định kỳ theo chỉ định.
• Giữ tinh thần lạc quan, thoải mái.

Câu hỏi thường gặp

1. Phân độ suy tim NYHA và phân loại suy tim theo AHA/ACC khác nhau thế nào?

Phân độ suy tim NYHA (theo Hiệp hội Tim mạch New York) từ độ 1 đến độ 4 là phân độ dựa trên triệu chứng cơ năng và khả năng hoạt động thể chất của người bệnh áp dụng cho giai đoạn C và D. Đây cũng là phân độ được sử dụng rộng rãi nhất hiện nay.

Tuy nhiên phân loại suy tim theo AHA/ACC có sự khác biệt so với NYHA, chủ yếu ở việc suy tim không thể hồi quy về các giai đoạn trước đó. Ví dụ một bệnh nhân bị suy tim có triệu chứng và được phân loại vào giai đoạn C không thể quay lại giai đoạn B, ngay cả khi các triệu chứng tạm thời đã thuyên giảm. Ngược lại, ở phân loại theo NYHA, bệnh nhân suy tim có thể tiến triển nặng hơn hoặc giảm nhẹ giữa các cấp độ suy tim từ 1 đến 4, do phân độ NYHA chỉ dựa vào triệu chứng và khả năng hoạt động thể chất của người bệnh.

2. Có thể đảo ngược các giai đoạn của suy tim không?

Phân chia các giai đoạn suy tim theo AHA/AHC, người bệnh không thể đảo ngược các giai đoạn suy tim do những tổn thương trong cấu trúc tim. Tuy nhiên, nếu phân độ suy tim dựa trên triệu chứng (NYHA), người bệnh có thể thay đổi các cấp độ suy tim nếu điều trị hiệu quả và kiểm soát tốt các triệu chứng.

Trên đây là thông tin phân loại các giai đoạn của suy tim theo AHA/ACC, hướng đến mục tiêu tối ưu điều trị, cải thiện triệu chứng và kéo dài tuổi thọ cho bệnh nhân suy tim.