Viêm màng não do Enterovirus: Các bậc cha mẹ cần hiểu rõ

Viêm màng não do Enterovirus có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm, ảnh hưởng đến sức khỏe của người bệnh. Vậy, dấu hiệu khi mắc bệnh gồm những gì, khi nào cần nhập viện? Bệnh có nguy hiểm không và điều trị như thế nào?

Viêm màng não do Enterovirus là gì?

Viêm màng não do Enterovirus là tình trạng viêm lớp màng bao quanh não và tủy sống do virus Enterovirus (hay virus đường ruột và thuộc họ Picornaviridae) gây ra. Tác nhân gây bệnh chủ yếu gồm các chủng Enterovirus không phải bại liệt (non polio Enteroviruses) như Echovirus 6 và 30; Coxsackievirus A9 và B5; và Enterovirus 4, 6, 9, 11 và 71. Viêm màng não do Enterovirus là nguyên nhân phổ biến gây viêm màng não vô khuẩn (tác nhân gây bệnh không phải vi khuẩn) với khoảng 95% tổng số ca mắc.

Enterovirus lây lan chủ yếu qua đường phân miệng hoặc đường hô hấp. Bệnh dễ bùng phát vào giai đoạn cuối hè đầu thu ở vùng ôn đới và xuất hiện quanh năm ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới. Bất cứ ai cũng có thể mắc bệnh, nhưng nguy cơ cao hơn ở trẻ nhỏ, người có hệ miễn dịch suy yếu hoặc sống trong môi trường tập thể.

Một số triệu chứng của bệnh viêm màng não do Enterovirus

Enterovirus có thể gây ra các triệu chứng lâm sàng khác nhau tùy theo chủng virus gây bệnh. Người bệnh có thể nhận thấy những biểu hiện như:

Mua Hàng với Shopee

• Biểu hiện nhiễm trùng hệ thần kinh trung ương: đau đầu, buồn nôn, cứng cổ, nhạy cảm với ánh sáng, kém tập trung (ở người lớn); dễ cáu kỉnh, buồn ngủ, hay quấy khóc, chán ăn (ở trẻ nhỏ).
• Bệnh tay chân miệng, chủ yếu do Enterovirus 71.
• Nhiễm trùng đường hô hấp như cảm lạnh, viêm mũi, viêm họng…
• Triệu chứng tiêu hóa như đau bụng, tiêu chảy.
• Triệu chứng khác: đau cơ, đau khớp, phát ban, yếu hoặc liệt chi cấp tính (ít gặp).

Viêm màng não Enterovirus thường cải thiện sau vài tuần và ít khi để lại di chứng. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể diễn tiến nặng và gây ra những biến chứng như liệt mềm cấp tính, viêm não, viêm cơ tim và viêm màng ngoài tim (thường gặp ở chủng Coxsackievirus B), nguy hiểm hơn là gây tử vong.

Nguy cơ cao hơn ở những đối tượng như trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ và người bị suy giảm miễn dịch. Để phòng tránh những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, người bệnh cần thăm khám ngay khi có dấu hiệu sốt cao kéo dài, nôn mửa, co giật…

Xét nghiệm và chẩn đoán bệnh

Chẩn đoán viêm màng não do Enterovirus cần kết hợp nhiều phương pháp khác nhau. Trước hết, bác sĩ cần xem xét triệu chứng lâm sàng và tiền sử dịch tễ của người bệnh. Nếu nghi ngờ mắc viêm màng não, bác sĩ có thể chỉ định thực hiện các xét nghiệm, kỹ thuật cận lâm sàng để xác định nguyên nhân gây bệnh chính xác, ví dụ như:

• Chọc dịch não tủy: Tăng bạch cầu đơn nhân trong dịch não tủy có thể gợi ý viêm do virus. Kỹ thuật này chống chỉ định với những trường hợp như khiếm khuyết thần kinh khu trú, phù gai thị, co giật…
• Xét nghiệm phản ứng chuỗi polymerase (PCR): Hỗ trợ phát hiện sự hiện diện của Enterovirus hoặc phân biệt với những tác nhân gây bệnh khác.
• Chẩn đoán hình ảnh: Tùy theo từng trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định chụp MRI hoặc CT khi cần chẩn đoán loại trừ hoặc nghi ngờ bệnh gây ra biến chứng.
• Xét nghiệm máu: Có thể được cân nhắc thực hiện để loại trừ nguyên nhân gây bệnh do vi khuẩn.

Phương pháp điều trị viêm màng não do Enterovirus

Hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu cho bệnh viêm màng não Enterovirus. Người bệnh có thể được theo dõi tại nhà hoặc bệnh viện bằng những biện pháp kiểm soát triệu chứng và phòng tránh biến chứng như:

• Tùy theo triệu chứng, bác sĩ có thể chỉ định dùng thuốc giảm đau, thuốc hạ sốt, thuốc giảm nôn… Người bệnh không nên tự mua thuốc hoặc điều chỉnh liều dùng khi chưa được bác sĩ chỉ định để tránh gặp tác dụng phụ ngoài ý muốn.
• Bù nước và điện giải bằng đường uống hoặc truyền tĩnh mạch để hạn chế mất nước.
• Kháng sinh có thể được cân nhắc dùng khi chưa xác định rõ nguyên nhân, bởi viêm màng não do vi khuẩn thường nguy hiểm hơn viêm màng não do virus và cần được can thiệp điều trị sớm. Tuy nhiên, việc sử dụng kháng sinh phải tuân theo chỉ định của bác sĩ và cần ngưng ngay khi kết quả chẩn đoán cho thấy bệnh do virus để tránh tình trạng kháng thuốc.
• Theo dõi sức khỏe thường xuyên để phát hiện biến chứng (nếu có) và can thiệp kịp thời. (1)

Các biện pháp phòng ngừa viêm màng não do virus Enterovirus

Hiện chưa có vắc xin phòng bệnh hữu hiệu cho các chủng Enterovirus. Để tránh nhiễm virus gây viêm màng não, mỗi người nên chủ động thực hiện những biện pháp như:

Camera imou A32EP 3MP

Tầm xa hồng ngoại 10m với công nghệ hống ngoại thông minh. Chống ngược sáng HDR - Hỗ trợ đàm thoại 2 chiều - Hỗ trợ các tính năng thông minh: phát hiện chuyển động, phát hiện con người, phát hiện âm thanh bất thường, chế độ riêng tu, Smart tracking. Tích hợp còi báo động - Hỗ trợ chức năng Soft-AP, kết nối trực tiếp wifi camera không cần thông qua modem nhà mạng. Tích hợp Wi-Fi(IEEE802.11b/g/n), LAN, CLOUD (Imou Protect), ONVIF - Hỗ trơ khe cắm thẻ nhớ Micro SD max 256GB - Nguổn cấp: DC 5V1A, điện năng tiêu thụ - Chất liệu vỏ: Plastic. Đạt chứng nhận CE, FCC Xuất xứ: Trung Quốc ⁃ Bảo hành: 24 tháng. Trọn bộ sản phẩm bao gồm: -1 x Camera - 1 x Hướng dẫn Bắt đầu Nhanh -1x Bộ đổi nguồn -1x Cáp nguồn -1x Bọt gắn Hàng chính hãng imou bảo hành 2 năm toàn quốc

• Khám sức khỏe định kỳ 1-2 lần/năm.
• Rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh, chạm vào vật bẩn.
• Đeo khẩu trang khi đến nơi đông người
• Che mũi và miệng khi ho và hắt hơi.
• Giữ vệ sinh an toàn thực phẩm, ăn chín uống sôi, không tiêu thụ thực phẩm ôi thiu, hết hạn hoặc không rõ nguồn gốc.
• Vệ sinh môi trường sống thường xuyên, đặc biệt là các bề mặt thường tiếp xúc như bàn ghế, tay nắm cửa.
• Tránh tiếp xúc với người có biểu hiện nghi ngờ hoặc mắc bệnh truyền nhiễm.

Viêm màng não do Enterovirus chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu nhưng có thể được kiểm soát bằng các biện pháp chăm sóc hỗ trợ. Phần lớn trường hợp mắc bệnh thuyên giảm sau vài tuần nhưng cần theo dõi thường xuyên để phòng tránh những biến chứng nguy hiểm.