Viêm giác mạc do virus Herpes là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa do nhiễm trùng trên toàn thế giới. Bệnh thường diễn biến phức tạp, dễ tái phát và để lại sẹo đục vĩnh viễn nếu không được can thiệp kịp thời. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu giác mạc nhiễm virus Herpes giúp người bệnh có cơ hội bảo vệ thị lực, tránh những biến chứng đáng tiếc có thể xảy ra trong tương lai.

Viêm Giác Mạc Herpes

Viêm giác mạc do virus Herpes là gì?

Viêm giác mạc do virus Herpes là tình trạng lớp màng trong suốt phía trước nhãn cầu bị viêm nhiễm bởi virus Herpes Simplex (HSV), thường tạo ra những tổn thương dạng cành cây đặc trưng và có đặc tính tái phát dai dẳng. Viêm giác mạc Herpes không chỉ gây đau nhức mà còn làm giảm độ nhạy cảm của giác mạc. Tùy thuộc vào lớp giác mạc bị tấn công (biểu mô, nhu mô hay nội mô), mức độ nghiêm trọng của bệnh sẽ khác nhau. (1)

Nguyên nhân gây bệnh và các yếu tố nguy cơ

Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này là sự xâm nhập hoặc tái hoạt động của virus trong các hạch thần kinh.

  • Tác nhân chính: virus Herpes Simplex type 1 (HSV-1) là nguyên nhân phổ biến nhất. Đây cũng là loại virus gây ra các mụn rộp ở miệng và môi.
  • Tác nhân ít gặp: virus Herpes Simplex type 2 (HSV-2) lây truyền qua đường tình dục, đôi khi có thể gây nhiễm trùng mắt ở người lớn hoặc trẻ sơ sinh.
  • Viêm giác mạc do zona: cần phân biệt với virus Varicella-Zoster (gây bệnh zona thần kinh). Dù cùng họ Herpes, nhưng viêm giác mạc do zona thường đi kèm với phát ban mụn nước trên mặt dọc theo vùng chi phối của dây thần kinh tam thoa.
  • Yếu tố kích hoạt: virus sau khi nhiễm lần đầu sẽ khu trú thầm lặng trong cơ thể. Chúng sẽ tái hoạt động khi gặp các yếu tố như: sốt, căng thẳng (stress), tiếp xúc quá nhiều với ánh nắng mặt trời, chấn thương mắt hoặc suy giảm miễn dịch. (2)
Bệnh Viêm Giác Mạc Do Virus Herpes
Viêm Giác Mạc Hsv Xảy Ra Khi Virus Tái Hoạt Động Và Tấn Công Vào Các Lớp Của Giác Mạc

Không phải tất cả trường hợp viêm giác mạc đều do virus Herpes simplex gây ra, bởi bệnh còn có thể liên quan đến nhiều tác nhân khác. Bạn có thể xem thêm bài viết viêm giác mạc để hiểu rõ cách phân loại và nhận biết bệnh.

Viêm giác mạc do Herpes có lây không?

Viêm giác mạc do virus Herpes có thể truyền từ người sang người qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ vết loét hoặc nước bọt của người đang nhiễm bệnh. Mặc dù việc lây từ mắt người này sang mắt người khác là hiếm gặp, nhưng một người đang bị mụn rộp ở môi có thể tự lây virus lên mắt mình nếu chạm tay vào vết loét rồi đưa lên mắt. Vì vậy, vệ sinh tay sạch sẽ là yếu tố quan trọng để phòng ngừa giác mạc nhiễm virus Herpes.

Banner Khám Sức Khỏe Tổng Quát Công Nghệ Cao Tại Bệnh Viện Tâm Anh

Dấu hiệu nhận biết giác mạc nhiễm virus Herpes

Triệu chứng của Herpes giác mạc thường xuất hiện ở 1 bên mắt với các biểu hiện điển hình:

  • Mắt đỏ, đau nhức cộm rát như có cát trong mắt.
  • Sợ ánh sáng, chảy nước mắt giàn giụa (nước mắt sống).
  • Thị lực giảm sút, nhìn mờ như có sương mù trước mắt.
  • Viêm loét giác mạc do Herpes dạng cành cây: là dấu hiệu kinh điển khi bác sĩ soi mắt, thấy các vết loét nông, phân nhánh trên bề mặt giác mạc.
  • Giảm cảm giác giác mạc: người bệnhcó thể thấy mắt bị kích ứng nhưng khi chạm nhẹ vào lại không thấy đau như bình thường.

Biến chứng nguy hiểm nếu không điều trị kịp thời

Nếu không được điều trị đúng phác đồ, viêm giác mạc do virus Herpes có thể dẫn đến những hệ lụy nặng nề:

  • Sẹo giác mạc: các đợt tái phát làm tổn thương nhu mô, để lại sẹo đục che khuất tầm nhìn.
  • Tăng nhãn áp: viêm nhiễm gây tắc nghẽn đường thoát dịch trong mắt, dẫn đến bệnh Glaucoma (cườm nước).
  • Thủng giác mạc: ổ loét ăn sâu làm mất tính toàn vẹn của nhãn cầu.
  • Mù lòa: là kết cục cuối cùng nếu người bệnh chủ quan không đi khám và điều trị kịp thời.

Phương pháp chẩn đoán

Viêm giác mạc do virus Herpes cần được chẩn đoán chuyên sâu bằng cách:

  • Khám bằng đèn khe: để quan sát chi tiết các tổn thương trên bề mặt và trong các lớp giác mạc.
  • Nhuộm giác mạc: sử dụng thuốc nhuộm Fluorescein để làm nổi bật các vết loét Herpes viêm giác mạc.
  • Kiểm tra cảm giác giác mạc: dùng sợi bông vô trùng để đánh giá độ nhạy cảm của mắt.
  • Xét nghiệm vi sinh: trong một số trường hợp phức tạp, bác sĩ có thể lấy mẫu dịch mắt để làm xét nghiệm PCR nhằm xác định chính xác DNA của virus gây bệnh.
Giác Mạc Nhiễm Vi Rút Herpes
Ths.bs Dương Minh Phúc Sử Dụng Đèn Khe Sinh Hiển Vi (Nhật Bản) Để Kiểm Tra Tổn Thương Ở Mắt Khi Nghi Ngờ Viêm Giác Mạc Do Herpes Tại Trung Tâm Mắt Công Nghệ Cao, Hệ Thống Bệnh Viện Đa Khoa Tâm Anh Tp.hcm

Cách chữa trị viêm giác mạc do virus Herpes

Dựa trên hướng dẫn chẩn đoán và điều trị các bệnh về mắt của Bộ Y tế, việc điều trị viêm giác mạc do virus Herpes ưu tiên sử dụng các thuốc kháng virus liều cao.

  • Thuốc kháng virus dạng tra/nhỏ: các loại thuốc như Ganciclovir hoặc Acyclovir dạng mỡ thường được chỉ định để ức chế sự nhân lên của virus tại chỗ.
  • Thuốc trị bệnh viêm giác mạc Herpes dạng uống: Acyclovir hoặc Valacyclovir đường uống giúp kiểm soát virus từ bên trong, đặc biệt hiệu quả khi viêm nhiễm lan sâu vào nhu mô.
  • Thuốc giãn đồng tử: giúp giảm đau do co thắt cơ thể mi và ngăn ngừa dính mống mắt.
  • Corticosteroid nhỏ mắt: lưu ý cực kỳ quan trọng, thuốc này chỉ được dùng khi có chỉ định chặt chẽ của bác sĩ trong trường hợp viêm nhu mô để giảm phù nề và hạn chế sẹo. Tự ý dùng corticoid khi đang có loét biểu mô sẽ làm bệnh nặng hơn, có thể dẫn đến thủng giác mạc. (3)

Cách chăm sóc và phòng ngừa bệnh tái phát

Do virus Herpes không bao giờ bị tiêu diệt hoàn toàn khỏi cơ thể, việc phòng ngừa tái phát là mục tiêu dài hạn:

  • Chế độ dinh dưỡng: bổ sung thực phẩm giàu Vitamin A, C, E và kẽm để tăng cường hệ miễn dịch. Tránh thức khuya và làm việc quá sức.
  • Điều trị dự phòng: với những người bị tái phát nhiều lần (trên 2 lần/năm), bác sĩ có thể chỉ định dùng thuốc trị bệnh viêm giác mạc Herpes liều thấp duy trì trong 6-12 tháng.
  • Bảo vệ mắt: đeo kính mát khi ra ngoài để tránh tia cực tím và gió bụi kích ứng mắt.
  • Không tự ý dùng thuốc: tuyệt đối không dùng đơn thuốc của người khác hoặc dùng lại thuốc cũ khi thấy mắt đỏ trở lại.

Viêm giác mạc do virus Herpes là một thách thức đối với nhãn khoa do tính chất phức tạp và nguy cơ tái phát cao. Việc hiểu rõ về bệnh viêm giác mạc do virus Herpes và tuân thủ chặt chẽ phác đồ điều trị của bác sĩ là cách duy nhất để bảo tồn thị lực. Nếu bạn có các biểu hiện như đỏ mắt, nhìn mờ, sợ ánh sáng đột ngột, hãy đến khám tại Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh ngay để được chẩn đoán và can thiệp kịp thời.

Chủ động trang bị kiến thức về viêm giác mạc do virus Herpes sẽ giúp người bệnh nhận diện sớm các dấu hiệu nguy hiểm. Thực tế, nếu phát hiện ở giai đoạn sớm hoàn toàn có thể kiểm soát tốt bệnh viêm giác mạc do virus Herpes, bảo vệ thị lực và ngăn ngừa nguy cơ tái phát.

Nguồn Trang : https://tamanhhospital.vn/viem-giac-mac-do-virus-herpes/